rvitinn

Hugtakanotkun trarumru ("trarbrg/trleysi")

g ver stundum pirraur v hvernig menn vlast me hugtkin tr og trleysi rkrum um trml. Srstaklega finnst mr etta pirrandi egar menn skjtast inn umrur me yfirlsingar um a eir su vissulega trlausir en vi fgafullu trleysingjarnir sum n bara engu skrri en trmenn, vi sum alveg jafn trair. stan fyrir pirring mnum er a mr finnst a arna s veri a rugla me mismunandi merkingu ora.

Atheist er enska ori yfir trleysi og er a vissu leyti skrara en slenska ori trleysi. Theist er s sem trir Gvu ea Gvui, sr lagi persnulegan skapara. Sj dictionary.com?theist

Belief in the existence of a god or gods, especially belief in a personal God as creator and ruler of the world.
A-i atheist ir *ekki* og atheist er v einfaldlega ekki-theist. "S sem trir ekki Gvu(i)". v m ljst vera a egar trleysingjar tala um tr eru eir srstaklega a tala um tr Gvu(i). Trleysingjar eru ekki efahyggjumenn af gamla sklanum sem engu tra ea fullvissumenn sem telja sig hafa sma rkhyggjukerfi sem tskrir alla verldina. Engan trleysingja hef g s halda v fram a vsindin geti tskrt *allt*. Einungis trmenn varpa slkum fullyringum fram fyrir hnd trlausra egar rkrur eru komnar t vitleysu.

Auvita getum vi ekki vita allt me vissu, vi neyumst til a tra msum hlutum. g arf a stla mig srfringa og g breyti jafnvel um skoun egar n ekking kemur fram. g er jafnvel kveinn msum efnum og hef ekki fyrir v a mynda mr skoun eim, er alsll minni fvisku. ar er jafnvel munur mr og mrgum trmnnum, v vissa eirra er mikil og oftast eiga eir svar vi flestum hlutum. "Af hverju er rangt a drepa mann?", "Gvu segir a", "Af hverju maur a sna flki gvild?", "Jes sagi a" "Af hverju er samkynhneig synd", "vegna ess a a stendur Biblunni" Fjandakorni, etta er einfalt. g arf a pla miklu meira essum einfldu hlutum til a komast niurstu.
En hr er veri a nota hugtaki tr annarri merkingu en egar veri er a ra um traa (sbr. theist)

Mr finnst alltaf leiinlegt a lesa yfirlsingar um a trleysi s tr ea trarbrg. Trleysi er lfsskoun sama htt og tr er lfsskoun, kvein sn heiminn. En trleysi er alls ekki tr, ekki frekar en atheism er theism. slenska ori tr hefur of va merkingu, en a er engin sta til a rugla eim saman egar essi ml eru rdd.
Mr skrifar:

"Mli er a g voalega bgt me a gera greinarmun svona hru rkhyggjuflki sem ntir hvert tkifri til a rast a tr kristinna og annara me rkum, og eim sem tra gu og bibluna. Mr snist a etta flk rghaldi rkhyggjuna af nkvmlega smu innlifun og rf og eir truu ... essi hara rkhyggja sem afneitar allri tr er raun ekkert anna en trarbrg sjlfu sr"

Hr er veri a nota ori trarbrg mismunandi merkingu. Auvita er ekkert a v a nota ori trarbrg ennan htt og a er meira a segja kvein hef fyrir v. En egar veri er a ra um eli trleysis er mikilvgt a hafa hugtkin hreinu.
Hvaa merkingu hefur ori trarbrg? Samkvmt dictionary.com er a svona:

    1. Belief in and reverence for a supernatural power or powers regarded as creator and governor of the universe.
    2. A personal or institutionalized system grounded in such belief and worship.
  1. The life or condition of a person in a religious order.
  2. A set of beliefs, values, and practices based on the teachings of a spiritual leader.
  3. A cause, principle, or activity pursued with zeal or conscientious devotion.
Eins og sj m af essari upptalningu einungis sasti liurinn vi essari merkingu, en eins og glggir menn sj er ekki stigsmunur heldur elismunur sustu skilgreiningunni og skilgreiningunum undan. g mtmli v ekki a a megi segja a trleysi mitt s eins og trarbrg fjru merkingu, a sama m segja um knattspyrnuhuga minn og eflaust fleira. En a er misnotkun hugtakinu a nota a essari merkingu egar veri er a tala um tr og trleysi vegna ess a kaft trleysi sem (A cause, principle, or activity pursude with zeal or conscientious devotion) er alls ekki sami hluturinn og trarbrgin sem trleysingjar kenna sig vi.

Samkvmt listanum hrna uppi, eru trleysingjar ekki hluti af 1a,1b,2,3 en sumir trleysingjar (ar me tali g) fell undir skilgreiningu 4. Allir trmenn falla undir einhvern af 1a,1b,2,3 og sumir undir 4. Vi sjum kannski ekki hversu kjnalegt a er a noti hugtaki trarbrg um trleysingja fyrr en vi notum a trmenn eirri merkingu. "jkirkjuprestar eru margir svo kaflega trair a a er raun ekkert anna en trarbrg sjlfu sr" essi setning er merkingarlega alveg rtt, en hn er samt kjnaleg vegna ess a vi vitum a jkirkjuprestar stunda trarbrg(skv. fyrri skilgreiningum) en arna notum vi sustu skilgreininguna. g s ekki betur en a trmenn rugli essu oft saman egar a hlakkar eim egar eir heyra essu kasta fram.

Semsagt, a m segja a trleysi sem stunda er af kfum huga s "ekkert anna en trarbrg sjlfu sr" en er veri a nota hugtaki trarbrg annarri merkingu en egar a er nota til a skilgreina hugtaki trleysi. Gvuanna bnum, a hltur a vera hgt a nota ori trleysi fram, g nenni ekki a fara a kalla mig atheista, en neyist kannski til ess a gera a til a losna undan essum oraleikjum.

efahyggja
Athugasemdir

eva hauksdottir - 18/08/03 23:33 #

Mli er a tra flk er mjg vikvmt fyrir v a vera liti fgafullt. Vi tengjum fgar vi neikva eiginleika svo sem rngsni og einstrengingshtt, jafnvel heimsku. fgar leia einnig af sr yfirgang og undirokun og ara hegun sem ykir ekki par fnt a vera bendlaur vi. egar tra flk er saka um (ea telur sig vera saka um) fgakennd vihorf, fer a elilega vrn. Eitt vinslasta varnarbragi er " ert n bara sjlfur a rast mig fyrir a vera r sammla. ert n bara alveg eins mikill fgamaur og g. Mtti halda a etta vru trarbrg hj r, nana-nana-nana og ligga-ligga-l". Sennilega er hgt a komast hj svona leiindum me v a ganga alltaf t fr v a vimlandinn s eins langt fr v a vera fgasinnaur og traur maur getur anna bor ori. Tr er nefnilega svo miki tilfinningaml og svo str hluti af sjlfsmyndinni a a er varla hgt a ra trml n ess a flk taki v sem persnulegri rs.

Mr finnst a sjlfu sr vera versgn a flokka trleysi sem tr og tt til su trleysingjar sem virast telja sig standa einhverskonar heilgu stri gegn tr og trarbrgum, eru eir miklum minnihluta. Eins og bendir rttilega nota sumir orin tr og trarbrg yfir hvers kyns lfsskoanir sem eru mnnum mjg heilagar og eir predika af stru. g er ekkert hrifin af v a nota ori trarbrg v sambandi. Ori fgar dugar alveg gtlega til a lsa fyrirbrinu. a er ekkert v til fyrirstu a greina hgri sinna flk fr fga sinnuum hgri mnnum, trleysingja fr fgasinnuum trleysingjum o.s.frv.

Sverrir Gumundsson - 19/08/03 00:36 #

etta var mjg g frsla. Ekki sjaldan sem maur hefur urft a standa svona oraleikjum.

Halldr - 19/08/03 18:44 #

Blessaur enn einu sinni, g akka r fyrir a velta upp essum hugtkum. Vandi minn gagnvart ykkur trleysingjunum er a g vil gera greinarmun trleysi og guleysi. annig er elileg ing hugtaksins atheisti -> guleysingi. En g veit a sumir trleysingjarnir eru sammla mr svo g hyggst nota trleysingjahugtaki framvegis, alla vega samtlum vi ykkur.

Eins geri g skran greinarmun tr annars vegar og trarbrgum hins vegar. ar sem tr er grundvallarafstaa einstaklings mean hugtaki trarbrg vi um skilgreint kenningakerfi sem flk ahyllist. essu tvennu getur veri mikill munur. ensku er etta munurinn FAITH (tr) og Religion (trnaur, trarbrg).

g er hins vegar sammla v a hr s um oraleiki a ra, v sameiginlegur skilningur hugtaka er forsenda samtalsins.