rvitinn

Ni albini og uppgjri vi Kierkegaard

Leigi Na albina DVD grkvldi, var fyrir nokkrum vonbrigum enda hefur myndin hloti afskaplega miki lof. Hn er svosem gt a mnu mati, en ekkert meira en a.

Horfi fyrstu mnturnar af myndinni ar sem leikstjrinn, Dagur Kri, rir vi sgrm Sverrisson (held g alveg rugglega) um myndina. ar var gullmoli sem stendur eiginlega upp r a mnu mati.

byrjun myndarinnar fer Ni bkabina. ar situr eigandinn og les upphtt r bk eftir Kierkegaard. Lkur vi lesturinn, bltar bkinni og fleygir henni rusli. Segist ekki selja svona drasl en vill samt ekki gefa Na bkina.

sgrmur segir vi leikstjrann eitthva essa lei "arna er uppgjr itt vi Kierkegaard" og gerir a v skna a Dagur Kri hafi lesi Kierkegaard, tt hann leiinlegur ea ekki veri sammla honum og v kvei a senda honum tninn myndinni. Dagur Kri segir a svo hafi alls ekki veri, hann slysaist bara til a heyra etta brot eftir Kierkegaard lesi upp Rkistvarpinu og tti a passa inn myndina, hefur sjlfur ekki lesi staf eftir ennan danska heimspeking.

Mr tti etta dsamlegt samtal, v etta snir svo vel hversu mikla og djpa speki flk getur lesi r listaverkum. Eigna hfundinum allskonar hvatir og hugsanir sem voru svo alls ekki til staar. raun segir tlkunin oft meira um ann sem setur hana fram en verki sjlft. essi tlkunarrf hefur mr oft tt skondin, meal annars hj Deus ex cinema [1] sem sj trarstef hverju verki.

kvikmyndir
Athugasemdir

rni Svanur - 14/03/04 22:18 #

g sem hlt a vi hefum teki a skrt fram snum tma a vi sjum einmitt ekki trarstef hverri kvikmynd, en a siferisstef mtti finna nstum llum kvikmyndum. Hitt hfum vi vi einnig bent a trarstef m finna fleiri myndum en marga grunar.

Matti . - 14/03/04 22:21 #

Hr voru i bara teknir sem dmi, g hefi alveg eins geta sagt, feministar sem sj klm hverju verki ea eitthva ttina.

Annars hef g lesi tluvert af umsgnum um kvikmyndir vefnum ykkar og finnst i vera merkilega duglegir vi a finna trarstef lklegustu stum.

rni Svanur - 15/03/04 18:19 #

g tek essu bara sem hrsi :-)

orkell - 15/03/04 18:26 #

Hvaa mli skiptir a hvort Dagur Kri hafi lesi Kierkegaard ea ekki? Um lei og hann ltur texta hans og rit myndina verur tilvitnunin og ar me Kierkegaard hluti af landslagi myndarinnar og v einnig hluti af tlkun hennar.

Vi Deus ex cinema erum ekki a skoa hva leikstjrinn tlai a segja. eir sem hafa huga slku geta teki vital vi leikstjrann sjlfir (ef hann er lfi ea gefur fri sr). Vi erum a rannsaka hva myndirnar segja. etta tvennt fer ekki alltaf saman og a er sannleikur sem bkmenntafrin komst a fyrir mrgum ratugum.

li Gneisti - 15/03/04 19:03 #

i eru semsagt ekki a leita a v sem myndin tti a segja heldur a sem reynsluheimur ykkar vill lesa r myndinni. Er etta ekki nkvmlega sama afer og i noti til a lesa Bibluna?

li Gneisti - 15/03/04 19:11 #

Kannski er bara best a ora etta svona: i lesi a sem i vilji lesa r kvikmyndum einsog i lesi a sem i viji lesa r Biblunni.

orkell - 15/03/04 19:44 #

Nei, vi lesum ekki bara a sem vi viljum r kvikmyndum. Og g skil ekki essa hugmynd na a kvikmynd hafi "tt a segja" eitthva.

Vi skulum taka dmi li. Hr kemur setning:

"g elska kalda kk."

Segjum sem svo a g hafi tla a segja a g hati kalda kk en a g mismlt mig. Hvor merkingin stendur ? Merkir setningin: "g elska kalda kk." a g hati kalda kk vegna ess a a var a sem g tlai a segja ea merkir hn einfaldlega a sem ar stendur, .e. a g elski kalda kk?

Vi getum heimfrt etta upp ll listaverk. Vi erum ekki bundin af v hva listamenn hafa um verk sn a segja heldur verum vi a lesa au eigin forsendum. Auvita verur slkur lestur alltaf litaur af bakgrunni ess sem les, en svo verur vallt og raun barnalegt a halda a til s einhver lestur sem s hur lesandanum.

li Gneisti - 15/03/04 20:20 #

netinu hef g miki s af einum Queenadanda sem heldur a nr ll Queenlg fjalli um hann persnulega (reyndar heldur hann lka a melimir Queen elti hann reglulega dulargervum). etta breytir engu um lgin sjlf.

a er eitt a taka listaverk til sn og a er anna tlka listaverk fyrir ara t fr sjlfum sr.

orkell - 15/03/04 20:35 #

Hva ertu a fara li? Ertu a segja a ll tlkun s geveiki? Ea ertu a segja a eir einu sem mega tlka listaverk su hfundarnir sjlfir?

g var alls ekki a segja a ll tlkun s jafn rtth. Auvita fylga bkmenntafringar, kvikmyndagagnrnendur ea arir eir frimenn sem tlka listaverk kvenum aferafrum.

g hvet ig li til a lesa eitthva bkmennta- ea kvikmyndafri. ar muntu f mrg svr vi essum hugleiingum num. getur einnig lesi sm um aferafri sem vi styjumst vi www.dec.hi.is

Njttu orkell

li Gneisti - 15/03/04 20:41 #

g er a segja a maur eigi a tlka verk t fr hfundunum en ekki t fr sjlfum sr. g arf ekki a lesa neitt kvikmynda- ea bkmenntafrum til ess a f svr enda essi gagnrni mn (og Matta held g) alveg eins vi um menntaa bkmennta- og kvikmyndafringa eir su yfirleitt ekki jafn grfir essu og i.

li Gneisti - 15/03/04 20:49 #

Kannski a taka fram a egar maur er sjlfur a njta listaverks gerir maur t fr eigin hugmyndaheimi. Ef tlar hins vegar a tlka verki fyrir ara veruru a gera a annan htt, getur kannski teki fram a "etta minnti mig " en segir ekki "etta minnir a sjlfsgu " v ertu kominn t a a tlast til a allir sji hlutina me num augum.

orkell - 15/03/04 20:53 #

ert sem sagt a segja a li a vi megum ekki tlka listaverk ef hfundar ess eru dauir og sgu ekkert um a?

langar mig a vita hvort haldir virkilega a s sem horfir kvikmynd ea les bk tlki ekki listaverki jafn um (tt mevita s)?

A lokum langar mig a bija ig um a benda mr "grfu" oftlkun dec sem talar um svari nu hr a ofan.

li Gneisti - 15/03/04 21:01 #

a eitt og sr a i telji krleika til gufristefa er afar grft.

Ef ert a tlka eitthva bkmenntaverk ar sem ekkert er vita um hfundinn, til dmis eitthvert guspjallana, feru ekki a verk me a a markmii a sj nar skoanir verkum eirra heldur reynir a tta ig v hva raunverulega er sagt.

etta nttrulega aeins vi ef tlar a r a stunda raunverulega frimennsku en ekki ef ert bara a essu fyrir sjlfan ig.

orkell - 15/03/04 21:20 #

" feru ekki a verk me a a markmii a sj nar skoanir verkum eirra heldur reynir a tta ig v hva raunverulega er sagt."

Og a er einmitt a sem g var a segja upphafi. Maur rannsakar a sem er raunverulega sagt. a er a sem vi gerum dec. Ef um hlistu er a ra er a alltaf teki fram umfjllunum okkar.

a er svo anna ml a flk er ekki alltaf sammla um hva s raunverulega sagt og hva ekki. Hvernig skal kvea hver hefur rtt fyrir sr slkum mlum li?

Svo er auvita hgt a skoa verk t fr kveinni kenningu en er a alltaf teki fram. Umfjllunin er v aldrei meira en sjnarhorn verki t fr eirri kenningu.

Annars b g enn eftir dmi um "grfu" oftlkunina. Ekki segja mr a krleikurinn s a eina sem fannst! tt krleikur geti veri veraldlegur er hann einnig gufrilegt hugtak, ea teluru virkilega a krleikur s ekki hluti af kenningum trarbraga?

li Gneisti - 15/03/04 21:28 #

i tlki kvikmyndir t fr tr ykkur sjlfum, ykkar tr n ess a reyna a skilja hva var raunverulega sagt. g vri kaflega spenntur a lesa umfjallanir Deus ex cinema ef i vru raunverulega a fjalla um birtingarmyndir trarbraga kvikmyndum en i geri a afar sjaldan.

Ef etta vri "krleikur Jes", "kristilegur krleiki" ea eitthva lka vri a skiljanlegt en i geri etta ekki, ykkur finnst krleikur falla inn gufristef. Mundu a krleikurinn er einskis viri ef ekki fylgir tr me, ea svo segir Lther.

orkell - 15/03/04 21:31 #

a er ljst samkvmt essum orum li a veist lti um a sem ert a tala um. Lestu ig n sm til um mli ur en svarar aftur.

li Gneisti - 15/03/04 21:33 #

Ef g veit ekkert hva g er a tala um ttiru a geta hraki or minn einfaldan htt, g skora ig a gera a.

orkell - 15/03/04 21:34 #

a vri einnig gott ef gtir stutt rk n raunverulegum dmum, ekki bara almennt, mr finnst a ...

Ea getur veri a and n gar trarbraga liti um of tlkun na skrifum okkar dec?

orkell - 15/03/04 21:37 #

Hall li. Ertu ekki a sna hlutunum hvolf hr? a ert sem ert a skjta okkur og v er a itt a koma me dmin og hrekja rk.

g veit ekki betur en a g hafi svara r skrt en hins vegar f g bara fullyringar n raunverulegra dmi a baki.

li Gneisti - 15/03/04 21:39 #

Tkum dmi af Bridget Jones's Diary, s mynd fjallar varla neitt um trarbrg, einhverjir prestar koma arna fram en annars man g ekki eftir neinu. etta kemur ekki veg fyrir heillanga umfjllun um trarstef sem tengist myndinni eiginlega ekki neitt.

Birgir Baldursson - 15/03/04 21:40 #

"Annars b g enn eftir dmi um "grfu" oftlkunina. Ekki segja mr a krleikurinn s a eina sem fannst!"

Hva um etta hr umfjlluninni um Two Towers?

" eru mrg trartkn myndinni. a byrjar t.d. a rigna rtt ur en stri hefst en tengsl rigningar vi syndina minnir a sjlfsgu sguna af rkinni hans Na."

Annars er a alekkt bkmenntafrinni a tlka verk a eigin getta, lesa verk " mti" hfundinum en ekki "me" honum. llu er v vafstri tla a auka skilning okkar eirri skepnu sem vi erum og stundum gengur a bara gtlega.

Matti . - 15/03/04 21:50 #

Ekki skil g etta fjarafok, frslunni tk g deux ex bara sem dmi, eins og g nefni n svari mnu til rna.

Lykilatrii var svo a sjlfsgu essi setning.

raun segir tlkunin oft meira um ann sem setur hana fram en verki sjlft.

arf eitthva a deila um etta? Er deux ex cinema ekki strgott dmi um a trmenn geta horft atrii sem koma tr ekkert vi en fundi samt atriinu trarstef nkvmlega sama htt og fgafullur feministi getur fundi naugun saklausri uppstillingu. Trarstefi ea naugunin er raun einungis til kolli ess sem skynjar. Vissulega er hgt a benda rum og sj eir a lka en au tengsl eru framleidd eftir, svipa og hgt er a heyra kall til djfulsins egar kvein tnlist er spilu afturbak - en einungis egar maur veit hva maur a heyra.

a sem var fyndi vi Na albina og Kierkegaard var a sgrmur virtist fullviss um a eitthva meira byggi bak - reynd var engin djp pling hj leikstjranum heldur tti honum etta bara passa. a er ekkert uppgjr vi Kierkegaard Na albina og a eru ekki trarstef fjlda mynda sem i fjalli um deus ex, trarstefin eru kollinum ykkur.

orkell - 15/03/04 22:14 #

g tla ekki a svara fyrir rna Svan, en hann skrifai um Bridget Jones's Diary. Hins vegar skrifai g um LOTR og skal glaur svara fyrir hana.

Rigning er trartkn rtt eins og dfa, kross ea hva anna. Spurningin er hins vegar s hvenr rigning bmynd httir a vera "bara" rigning og fr trarlegt samhengi. Oftast er rigning noti til a undirstrika hrygg vikomandi persna.

LOTR fjallar um barttu hins ga og illa og a er ljst a stri tengist hinu illa. eir sem ekkja til sguheims J.R.R. Tolkien vita a "the Dark Lord" er fallinn guleg vera. v finnst mr ekki langstt a sj tengsl milli hinnar trarlegu merkingar rigninarinnar og essa strs sem illskan hefur hrundi af sta.

li Gneisti - 15/03/04 22:18 #

En rigningin er ekki nokkurn htt annig a hgt s a lesa tilvsun syndafli. Rigningin er mjg einfaldan htt "egar hlst a etta gti ekki ori verra fer a rigna".

orkell - 15/03/04 22:23 #

a er annar tlkunarmguleiki li.

li Gneisti - 15/03/04 22:25 #

Mn tlkun hefur ann tvra kost a vera lklega rtt mean n er nr rugglega vitlaus sem dregur r gildi hennar.

rni Svanur - 15/03/04 23:09 #

g leyfi mr a skjta hr inn vsun umfjllunina um Bridget Jones's Diary sem minnst hefur veri hr a ofan.

a stef sem teki er til umfjllunar Deus ex cinema vefnum (krleikurinn og a a jtast manneskjunni eins og hn er) er algjrt lykilstef henni og snertir tv af mikilvgustu emunum sem tekin eru fyrir henni: Sjlfsmynd og samskipti kynjanna. a er v t htt a segja etta stef ekki tengjast myndinni neitt.

tfrslan umfjllunni sjlfri er san grundvllu hlistu og samanburi. etta er teki skrt fram textanum. Gerur er samanburur kvikmynd og kenningu og bent mgulega hlistu ar milli. Markmii er tvtt: Annars vegar a tskra kenninguna og hins vegar kvikmyndina.

li Gneisti - 15/03/04 23:14 #

essi umfjllun segir ekkert um myndina, a a troa gui inn etta skrir myndina ekki neitt.

orkell - 15/03/04 23:20 #

"Mn tlkun hefur ann tvra kost a vera lklega rtt mean n er nr rugglega vitlaus sem dregur r gildi hennar."

Ertu binn a spyrja leikstjrann, handritshfunda og fl. a essu? Samkvmt num eigin orum li er a eina sem skiptir mli.

Um a hvort kenning n s lklegri til a vera rtt vil g bara segja etta. LOTR er heimsslitamynd. Hn fjallar um mguleg endalok heimsins. a str sem h er arna er v h af hinum illu flum til a urrka t allt a sem getur talist gott heiminum. Finnst r a virkilega svo langstt a tengja rigninguna sem byrjar vi upphaf takanna vi sguna af syndaflinu? Og hva hefur fyrir r v a arna s veri a segja a "egar hlst a etta gti ekki ori verra fer a rigna". Er einhver myndinni sem segir a?

li Gneisti - 15/03/04 23:24 #

Til a tengja etta vi syndafli yrfti:

A: Nunga a safna drum rk B: Gu a drekkja syndurum

Frelsarinn - 15/03/04 23:31 #

g tla a vona a eir flagar Deus ex cinema fjalli ekki um "Singin'in the Rain" Spurning hvernig 900 ra gamli drykkjuhrturinn hann Ni komist fr bori v syndafli ;)

rni Svanur - 16/03/04 08:41 #

essi umfjllun segir ekkert um myndina, a a troa gui inn etta skrir myndina ekki neitt.
a er skrt teki fram umfjlluninni a ekki er veri a troa Gui inn eitt n neitt. g s af orum num a fr ekkert t r v a lesa umfjllunina og g f lti t r v a ra hana vi ig. g er sttur vi a lta ar vi sitja.

Matti . - 16/03/04 10:14 #

Umfjllun rna um Bridget Jone's Diary er afbragsdmi fyrir upphaflegu grein mna (ef einhver hefur gleymt v, byrjar essi umra srasaklausri grein eftir mig).

Fyrirvarinn sem rni setur er eiginlega bara til a toppa dmi, hann veit a etta er bara kollinum honum.

a rtt a taka fram a a er ekki skoun ess sem etta ritar a a hafi veri tlun hfundar myndarinnar a endursegja essa kristnu hugmynd. Hann hefur satt best a segja ekki forsendur til a leggja a mat. Engu a sur er hr um athyglisvera tilviljun a ra, sem kann a endurspegla bakgrunn ess menningarsamflags sem vi lifum .
Stundum eru tilviljanir einmitt bara a, tilviljanir. Ekki tla g a banna deus exurum a sj kristgerving hverju horni, en g skil mr ann rtt a brosa a eim.

rni Svanur - 16/03/04 20:50 #

Og ef g hefi ekki slegi ennan sjlfsaga aferafrilega varnagla hefi g kannski veri skammaur fyrir a ykjast vera a fjalla um skoun hfundar ;-)

Matti . - 16/03/04 21:09 #

g held essi varnagli mtti fylgja nstum hverri grein deus ex cinema ;-)

Skli - 19/03/04 19:00 #

Nenni n ekki a rekja mig eftir essu llu en v/Bridget er etta einfalt og lti dmi um HLISTA hugsun me bmynd og merkum hugmyndum. a er allt og sumt.

Eitt af v skemmtilegasta vi brni er einmitt a skoa boskapinn m.t.t. hleitra hugmynda. a a menn hafi ekki gramsa skrifum strra hugsua ir ekki a eir geti ekki teki sr neitt r smiju eirra sr til brks. hrifin eru bein.

Sjlfur set g ennan fyrirvara umfjllun minni um Mann n fortar. ess arf h.v. ekki a mnu mati Englum alheimsins sem hefur a geyma miklu skrari tilvsanir.

San - v/efni sjlfs pistilsins sem x essi langi hali - hvernig ber a tlka svona "dissara" athugasemdir leikstjra? Auvita vill hann segja eitthva me v a setja Sren arna inn , tt hann hafi ekki lesi hann, , essi hengilshttur.

Matti . - 19/03/04 19:19 #

Auvita vill hann segja eitthva me v a setja Sren arna inn , tt hann hafi ekki lesi hann, , essi hengilshttur.
Af hverju auvita? M ekki taka skringu leikstjrans gilda, hann heyri texta tvarpinu og datt hug a skella myndina sem hann var a semja.

Skli - 24/03/04 08:37 #

J, tli a veri ekki a vera annig. Samt ykir mr etta eitthva hlf billegt. Mnnum er vorkunn tt eir leiti spora Srens arna myndinni.

Binni - 24/03/04 09:56 #

g hallast sveif me r, Matti, essu efni. Vi skulum ekki gleyma v, a hfundurinn er dauur, a minnsta kosti heimi bkmenntanna. tli megi ekki segja a lka um hfund kvikmyndarinnar? a vri a minnsta kosti gaman a velta v fyrir sr.

etta veldur v, a listaverk lifa sjlfstu lfi og eru h hfundum snum. a er gmul saga og n a "gagnrnandinn" og "raunverulegi lesandinn" finni falinn fjrsj listaverkum sem "hfundar" eirra kannast ekkert vi.

PS: tt fallega heimasu, Matti, ar sem textinn ntur sn til fulls; ekkert arfa vesen.